طول عمر سموم کشاورزی
طول عمر سموم کشاورزی
آنطور که در مقاله قبلی با عنوان «تاریخ انقضا و عمر مفید سموم کشاورزی» گفته شد این دو مفهوم با یکدیگر متفاوت هستند. در ادامه بیان می شود که چگونه ممکن است طول عمر یک قوطی سم بیشتر از تاریخ انقضا و یا برعکس، کمتر از آن باشد.
طول عمر مفید سموم کشاورزی
طول عمر سم به دورهای گفته میشود که سم قبل از فاسد شدن قابل نگهداری است. تقریباً تمام سموم کشاورزی طول عمر محدودی دارند. گرچه تولیدکنندگان طول عمر سم را روی ظرف آن درج میکنند، اما بسیاری از سموم حتی مدتها پس از انقضای طول عمر درج شده همچنان قابل استفاده هستند. بیشتر سموم طول عمری حداقل دو سال از تاریخ تولید دارند، اما در صورت نگهداری نادرست (مثلاً در دمای بالا)، این مدت کوتاهتر میشود.
اما چگونه میتوان عمر مفید سموم نگهداری شده را افزایش داد؟
اول اینکه برخی فرمولاسیون ها بهطور ذاتی پایدار هستند. بهعنوان مثال سموم کلره مانند اندوسولفان از نظر شیمیایی بسیار پایدار هستند، اما برخی فرمولاسیونهای آنها ممکن است سریعتر تجزیه شوند. در مقابل، سموم فسفره پایداری کمتری دارند و معمولاً طول عمرشان هم کوتاهتر است.
دوم، تنوع سموم می باشد که به دوصورت پودری و مایع در دسترس هستند. فرمولاسیونهای پودری (مثل گردپاش و پودرهای قابل تعلیق) در مقایسه با مایعات در ظروف دربسته، بیشتر در معرض تجزیه و کلوخه شدن قرار دارند، بهویژه در اثر دمای بالا، رطوبت زیاد، نور شدید خورشید یا فشار فیزیکی.
طول عمر سم مایع پس از باز شدن درب ظرف و باقی ماندن بخشی از محتویات، بهسرعت کاهش مییابد. بنابراین، گردش موجودی باید بهگونهای سازماندهی شود که محتوای ظرف بلافاصله پس از باز شدن، تا حد امکان سریع مصرف شود. ظروف باز شده پودرهای گردپاش و قابل تعلیق نیز نباید بیش از یک سال نگهداری شوند.
سومین مورد، توجه به ظروف و بسته بندی سم می باشد. ظروف سموم نهتنها در معرض تخریب ناشی از عوامل خارجی (آبوهوایی، زیستی و مکانیکی) هستند، بلکه ممکن است از درون نیز در اثر تماس با سم دچار خوردگی شوند. فرمولاسیونهای کنسانتره امولسیونشونده بهویژه روی نقاط ضعیف ظرف، مانند درزها یا بخشهای آسیبدیده پوشش داخلی، تأثیر میگذارند. برخی سموم در طول نگهداری اسیدیتر میشوند و این امر احتمال خوردگی داخلی ظرف را افزایش میدهد. تغییر رنگ سم نشانه این نوع خوردگی است و باید در بازرسیهای انبار مورد توجه قرار گیرد.
سموم موجود در ظروف دربسته ممکن است به دو شکل اصلی تغییر کنند:
- تغییر شیمیایی ماده مؤثر: ماده فعال ممکن است از نظر شیمیایی تغییر کند و به ترکیباتی تجزیه شود که خاصیت آفتکشی ندارند، در نتیجه غلظت ماده مؤثر اولیه کاهش مییابد.
- تغییر در فرمولاسیون سم: فرمولاسیون سم ممکن است تجزیه شود و رسوبات، بلورها یا لجن تشکیل دهد که مخلوط کردن یا استفاده از سم در سمپاش را غیرممکن میسازد.
بهعبارت دیگر، اگر یک گالن سم در شرایط درستی نگهداری نشده باشد بعد از گذشت تاریخ انقضای آن (و حتی قبل از آن) فرمولاسیون آن ممکن است به موادی غیر موثر و یا برعکس به موادی خطرناکتر تبدیل شود.
- سفارش سم
هنگام سفارش سموم باید طول عمر و میزان مصرف را در نظر گرفت. بیش از نیاز یک سال سم سفارش ندهید. همچنین، تاریخ تولید و طول عمر سم باید روی ظرف درج شده باشد.
- بازرسی موجودی و طول عمر سم
موجودی انبار سم باید بهطور منظم از نظر علائم فساد، مانند کلوخه شدن پودرها، رسوب یا ژلهای شدن مایعات و تغییر رنگ ناشی از اکسیداسیون، بازرسی شود.
- موجودیهای منقضی شده سم
در بسیاری از موارد، اطلاعاتی درباره طول عمر سم روی برچسب ظرف درج نشدهاست. در چنین شرایطی، طول عمر دو سال در نظر گرفته میشود، مگر اینکه اطلاعات دقیقتری از تولیدکننده یا توزیعکننده در زمان خرید دریافت شود.
سموم منقضی شده در صورتی که فرمولاسیون آنها تخریب نشده باشد، ممکن است همچنان قابل استفاده باشند. تنها راه تأیید این موضوع، آزمایش نمونه سم توسط تولیدکننده یا یک آزمایشگاه مستقل و تنظیم دوز مصرف بر اساس نتایج است. پس از آزمایش، تاریخ تست باید روی ظروف درج شود. روشهای آزمون و خطا، مانند استفاده از دوزهای غلیظتر یا میزان مصرف بالاتر برای ارزیابی کارایی سم، توصیه نمیشوند.
ادامه مقاله به زودی ارائه می شود…
منبع: برگرفته از وبسایت دانشگاه پردو آمریکا